در حواشى اخیر درباره فیلم «قهرمان» ساخته آقای اصغر فرهادی و مستند «دوسر برد، دو سر باخت» اثر خانم آزاده مسیح‌زاده، تا کنون از هیچ مرجع قانونى یا صنفى از جمله خانه سینما با مؤسسه کارنامه تماسى گرفته نشده و استعلامى صورت نگرفته است. حتى اگر جلساتى با هنرجویان حاضر در کارگاه سال ٩٣ برگزار شده یا تماس‌ها و هماهنگى‌هایى با آنان انجام شده، بدون اطلاع و دخالت کارنامه بوده است.

سکوت کارنامه با نیت پرهیز از داورى شتاب‌زده و گسترش حواشى، پرسش‌ها و ابهام‌هایى را به‌خصوص در بین هنرجویان و جوانان علاقه‌مند به سینما ایجاد کرد. با توجه به اینکه مؤسسه کارنامه برگزارکننده کارگاه مزبور بوده و در واقع ضلع سوم این ماجراست، مسئولیت اخلاقى و اجتماعى خود می‌داند که اسناد و پرونده و صورت وقایع ثبت‌شده را در اختیار مراجع ذى‌صلاح قانونى و صنفى قرار دهد و قطعاً از این وظیفه روگردان نبوده و نیست.

ضمن اینکه با تماس هوشنگ گلمکانى سردبیر ماهنامه «فیلم امروز»، اینجانب به عنوان مدیر مؤسسه کارنامه موافقت کردم که شرح ماوقع را بدون قضاوت و موضع‌گیرى و صرفاً از زاویه ثبت حقیقت و بازگویى برخى جزییات محل مناقشه، در مصاحبه‌اى با شاهین شجرى‌کهن، نویسنده و خبرنگار، روایت کنم.

مصاحبه انجام شد ولى ناگهان مجله «فیلم امروز» اعلام کرد که با توصیه وکیل‌شان از چاپ مصاحبه و مجموعه گزارش‌هایى که قرار بود این گفت‌وگو هم بخشى از آن باشد منصرف شده است. این مصاحبه در فرصت دیگرى در رسانه‌اى مستقل و آزاد منتشر خواهد شد و امیدواریم بخشى از ابهام‌ها را برطرف کند و اعتماد و آرامش را به فضاى آموزشى سینما بازگرداند.

با توجه به ابهامات و نگرانی های جدی ایجادشده برای هنرجویان سابق و فعلی کارنامه در خصوص مقررات این موسسه درباره مالکیت مادی و معنوی آثار تولیدشده توسط هنرجویان در کلاس ها و کارگاه های برگزارشده در کارنامه، لازم می دانیم ضمن تأکید روی حساسیت فوق العاده کارنامه به بحث مالکیت فکری و مالکیت مادی و معنوی آثار هنری هنرجویان، به یک پرسش مهم، پاسخ اجمالی دهیم: سرنوشت دستاوردهای آموزش (حاصل کلاس) که از سوی هنرجو تولید می‌گردد چیست؟ به چه کسی تعلق دارد؟ مؤسسه؟ هنرجو؟ مدرس؟

1. از آن‌جا که مؤسسه جهت ارائة خدمات آموزشی شهریه دریافت می‌کند و مدرس نیز بابت آموزش و راهنمایی هنرجو دستمزد می‌گیرد، بدیهی ست که محصول کلاس اعم از داستان، فیلم، نمایش‌نامه، فیلم‌نامه و غیره متعلق به هنرجو است.

2. کارنامه از این محصول حمایت معنوی می‌کند، زیرا رابط حقوقی بین مدرس و هنرجو است.

3. اگر مدرس تمایل داشته باشد از اثری که هنرجو خلق کرده استفاده کند، موظف است که مؤسسه را مطلع نماید و باید در قالب قرارداد فیمابین، خارج از حوزه آموزش بسته شود. مؤسسه در این قرارداد هیچ‌گونه حقوق مادی برای خود قائل نیست.

4. مطالق با قوانین داخلی و بین المللی، مالکیت مادی هر اثر هنری متعلق به شخصی است که آن اثر را به وجود آورده، ساخته، نوشته، نواخته یا کشیده است. حقوق و مالکیت معنوی و اخلاقی آثار هنری نیز شامل امتیازات و حقوق غیرمالی پدیدآورنده است و به شخصیت هنرمند پیوند خورده و برای حمایت اوست. این حقوق بر خلاف حقوق و مالکیت مادی، محدود به زمان و مکان نیست و غیرقابل انتقال و توافق است و نمی توان حقوق و مالکیت معنوی یک اثر را به دیگری انتقال داد.

مدرسین و هنرجویان عزیز؛ کارنامه همچون 24 سال گذشته، حافظ منافع سه جانبه مؤسسه، هنرجو و مدرس است.

به امید روزهاى بهتر

نگار اسکندرفر، مدیر موسسه فرهنگی هنری کارنامه

منبع: برنا